Το Πράσινο Μωρό

Πέλη Σουσιοπούλου
Εκτύπωση

Εννέα πρακτικές ιδέες για να μάθετε στο μικρό σας παιδί πώς να προστατεύει το περιβάλλον

Τα νήπια αγαπούν να μαθαίνουν "γιατί". Ακόμη θέλουν να νιώθουν ότι βοηθούν και να κάνουν αυτό που είναι "σωστό", γιατί έτσι κερδίζουν την επιβράβευση των μεγάλων. Έτσι είναι μάλλον εύκολο να τα στρατολογήσετε στον αγώνα για την προστασία του περιβάλλοντος.

Δεν μπορούν βέβαια να κατανοήσουν τις περίπλοκες έννοιες της προστασίας του περιβάλλοντος. Αν όμως από μικρά συνηθίσουν τις τρεις βασικές αρχές: Μειώστε την κατανάλωση, Ξαναχρησιμοποιείστε και Ανακυκλώστε, η καλή περιβαλλοντική συμπεριφορά θα τους γίνει δεύτερη φύση.

Τι μπορείτε να κάνετε για να ξεκινήσετε:

1. Εφαρμόστε οι ίδιοι τις απόψεις σας για την προστασία του περιβάλλοντος.
Αυτό μπορεί να είναι δύσκολο για γονείς μικρών παιδιών, που είναι ήδη υπερβολικά φορτωμένοι. Όμως η δική σας περιβαλλοντικά σωστή συμπεριφορά θα είναι το πρότυπο που διδάσκει το παιδί σας και επιπλέον βοηθά στην προστασία του περιβάλλοντος.

2. Ανακυκλώστε με συμμετοχή όλης της οικογένειας. 
Το παιδί σας μπορεί αρχικά να συλλέγει πλαστικά (π.χ. σακούλες από το σουπερμάρκετ) και χαρτί (greenbaby2εφημερίδες -να πλένετε τα χέρια του από τη μελάνη των εφημερίδων- ή χαρτί από τη ζωγραφική του, που πριν έχει χρησιμοποιήσει και από τις δύο όψεις). Αργότερα, όταν μπορεί να τα χειρίζεται με ασφάλεια, γυάλινα μπουκάλια και κουτιά από κονσέρβες. Μετά να τα τοποθετεί σε ειδικά κουτιά που θα έχετε στο δωμάτιό της ή στο σπίτι σας ή στον ειδικό κάδο ανακύκλωσης.

Να του εξηγείτε πώς λειτουργεί η ανακύκλωση: "Αυτές οι παλιές εφημερίδες μπορούν να ξαναγίνουν καινούριες. Έτσι δεν θα γεμίζουν τον αέρα με καπνό που βγάζουν όταν καίγονται".

Όταν πηγαίνετε ταξίδι ή εκδρομή στη φύση να φέρνετε πίσω μαζί σας στο σπίτι τα σκουπίδια σας για να τα ανακυκλώσετε. Ποτέ μην πετάτε σκουπίδια στο δρόμο, ούτε από το παράθυρο του αυτοκινήτου, ούτε να επιτρέπετε στο παιδί σας να πετάει σκουπίδια. Χρησιμοποιείτε τους κάδους απορριμμάτων κι αν δεν υπάρχουν να κρατήσετε τα σκουπίδια σας μέχρι να βρείτε. Να έχετε πάντοτε μαζί σας μιά σακούλα για το σκοπό αυτό.

3. Ξαναχρησιμοποιείστε, όλη η οικογένεια.
Σακούλες σουπερμάρκετ (ξαναχρησιμοποιείστε για τις επόμενες αγορές σας, ή αντί για σακούλες σκουπιδιών). Δοχεία τροφίμων (μπορείτε να γεμίζετε τα κεσεδάκια ή γυάλινα βάζα με ξηρούς καρπούς ή όσπρια, μολύβια, κηρομπογιές, χάντρες και όλους τους μικρούς "θησαυρούς" του παιδιού σας). Με εικόνες από διαφημιστικά έντυπα ή παλιά περιοδικά μπορούν να φτιάχνουν κολάζ. Οικιακά αντικείμενα, όπως χάρτινες αυγοθήκες, κουμπιά (προσέξτε τον κίνδυνο ασφυξίας αν έχει την τάση να τα βάζει στο στόμα της), κομμάτια από ύφασμα, κύλινδροι από χαρτί τουαλέτας, χαρτόνια κ.ο.κ. μπορούν να χρησιμοποιηθούν για διάφορες κατασκευές αντί για τα πανάκριβα υλικά χειροτεχνίας των ειδικών καταστημάτων. Το παιδί σας μπορεί να φυλάει τα αυτοκινητάκια του, τα μολύβια του ή άλλα μικρά παιχνίδια σε κουτιά από παπούτσια.

Εξηγήστε του όμως γιατί: "Ξέρεις ότι το χαρτί γίνεται από δέντρα ; Όταν ζωγραφίζεις στο πίσω μέρος αυτού του γράμματος -ή του φακέλου- αντί να χρησιμοποιείς καινούριο, βοηθάς να σωθεί ένα δέντρο".

4. Μειώστε την κατανάλωση.
Για το σάντουιτς που παίρνει μαζί της στον παιδικό σταθμό, μη χρησιμοποιείτε πλαστική μεμβράνη ή πλαστικές σακούλες (που μάλιστα λέγεται ότι απελευθερώνουν καρκινογόνες ουσίες σε επαφή με ορισμένα τρόφιμα). Βάλτε το σε ένα τάπερ, κεσεδάκι ή σε μιά όμορφη υφασμάτινη σακούλα (τους ξηρούς καρπούς). Για φρουτοχυμό, μην αγοράζετε μικρές ατομικές ή αλουμινένιες συσκευασίες. Στίψτε εσείς το χυμό του παιδιού σας και βάλτε τον σε ένα όμορφο μπουκάλι ή παγουράκι.

Για τις αγορές σας από το σουπερμάρκετ, χρησιμοποιήστε όχι πλαστικές αλλά υφασμάτινες ή χάρτινες σακούλες. Δώστε και στο μικρό σας τη δική του υφασμάτινη τσάντα για να σας "βοηθήσει".

Να εξηγείτε στο παιδί σας γιατί: "Αν οι άνθρωποι κάθε φορά χρησιμοποιούν άλλη σακούλα / κουτί κ.ο.κ., κάνουν πολλά σκουπίδια. Έτσι δεν θα μείνει πιά χώρος για τους ανθρώπους πάνω στη γη, γιατί όλη η γη θα γεμίσει με σκουπίδια. Είναι σα να γεμίσεις το δωμάτιό σου με σκουπίδια ! Δεν θα σου έμενε πιά καθόλου χώρος να κοιμηθείς, ούτε να παίξεις".

Μάθετε τα παιδιά σας να κλείνουν πάντοτε το φως όταν βγαίνουν από ένα δωμάτιο. Ποτέ να μην αφήνουν το νερό να τρέχει όταν βουρτσίζουν τα δόντια τους, ή όταν σαπουνίζουν τα χέρια τους. Ούτε να τραβούν το νερό της τουαλέτας για διασκέδαση, ούτε να μένουν για πολλή ώρα κάτω από το ντους.

5. Στο παιδικό πάρτυ.
Όχι πλαστικά μιάς χρήσεως πιάτα, ποτήρια, μαχαιροπήρουνα ή τραπεζομάντηλα. Προτιμήστε υφασμάτινα τραπεζομάντηλα και πετσέτες, χαρούμενα χρωματιστά πλαστικά πιάτα και ποτήρια που μπορείτε μετά να πλύνετε στο πλυντήριο πιάτων και τα καθημερινά σας μαχαιροπήρουνα. Αλλιώς, χρησιμοποιήστε ανακυκλώσιμα χάρτινα πιάτα, ποτήρια και τραπεζομάντηλο που μπορείτε να ζωγραφίστε στο σπίτι μαζί με το παιδί σας. Μπορείτε ακόμη να προσφέρετε φαγητά που τρώγονται με το χέρι.

Τα δώρα μπορείτε να τα τυλίξετε σε χαρτί από δώρα που σας έφεραν παλιότερα και το φυλάξατε, σε ανακυκλωμένο χαρτί, σε σελίδες εφημερίδων με παιδικά κόμικ ή σε χάρτινες σακούλες που θα έχει διακοσμήσει το παιδί σας - ή εσείς.

Αποφύγετε τα πλαστικά μπαλόνια, που είναι και επικίνδυνα για τα μικρά παιδιά.

6. Εκπαιδεύστε το παιδί σας.
greenbaby2Το παιδί σας θα καταλάβει πιό εύκολα την ανακύκλωση αν μάθει πόσο πολύ εξαρτώμαστε από τη φύση. Μπορεί να μάθει με προσωπική εμπειρία ότι η τροφή μας έρχεται από τη Γη και όχι από τα ράφια του σουπερμάρκετ: Φυτέψτε μαζί της ένα μικρό κήπο ή γλάστρες με λαχανικά, επισκεφτείτε μια φάρμα, ή, αν έχετε κτήμα, πηγαίνετε να μαζέψετε μαζί χόρτα, φρούτα ή λαχανικά.

Αν αυτές οι δραστηριότητες σας είναι δύσκολες, το παιδί σας μπορεί να μάθει από βιβλία, την τηλεόραση ή βιντεοταινίες. Για παράδειγμα, μπορείτε με το κατάλληλο βιβλίο να του δείξετε πώς το χαρτί φτιάχνεται από τα δέντρα, ώστε μάθει να προστατεύει τα δέντρα και να μην σπαταλά χαρτί.

7. Ξεκινήστε ένα μικρό σωρό κομπόστ.
Αν έχετε κήπο, ακόμη και μερικές γλάστρες, και χώρο για ένα σωρό κομπόστ, ξεκινήστε το και μάθετε το παιδί σας να βάζει εκεί τα περισσεύματα του φαγητού και τα απορρίμματα του κήπου.

8. Καταναλώστε "πράσινα".
Όταν αγοράζετε, επιλέξτε προϊόντα φιλικά προς το περιβάλλον (ανακυκλωμένο και ανακυκλώσιμο χαρτί για ζωγραφική, οικολογικά απορρυπαντικά, προϊόντα σε οικολογική συσκευασία, προϊόντα με τη λιγότερη δυνατή συσκευασία, ανταλλακτικά για ξαναγέμισμα). Αν είστε μαζί με το μικρό σας, εξηγήστε του γιατί προτιμούμε τα προϊόντα αυτά.

9. Προτείνετε στον βρεφονηπιακό σταθμό ή προνήπια του παιδιού σας να αρχίσουν ένα πρόγραμμα ανακύκλωσης.
Μπορείτε να τοποθετήσετε στην αίθουσα κουτιά για ανακυκλώσιμα υλικά. Αν δεν είναι δυνατό να παραλαμβάνονται από τον παιδικό σταθμό, μπορείτε να παίρνετε εσείς τα υλικά αυτά και να τα μεταφέρετε στους κάδους ανακύκλωσης. Μπορείτε να μοιραστείτε αυτή τη δουλειά με κάποιον άλλο γονιό.

Οι γονείς μπορούν να φέρνουν υλικά όπως χρησιμοποιημένο από τη μιά πλευρά χαρτί φωτοτυπικού για τη ζωγραφική των νηπίων, καθώς και άλλα αντικείμενα για την χειροτεχνία.

Πηγές: Eisenberg, Murkoff & Hathaway: "What to Expect: The Toddler Years", εκδ. Simon & Schuster
J. Button: "How to Be Green", εκδ. Friends of the Earth