Τρεις αιτίες για τα δεινά της Νέας Ορλεάνης

Ξενίτης
Εκτύπωση
Πρώτη: το φαινόμενο του θερμοκηπίου

Η κυβέρνηση των ΗΠΑ προσπαθεί εδώ και χρόνια να καταπνίξει κάθε παγκόσμια προσπάθεια για να αποτραπεί το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Να όμως που μετά το πλημμύρισμα της Νέας Ορλεάνης, η συζήτηση επανήλθε, με τον πλέον δραματικό τρόπο.

(φωτ.: Πλημμύρα στη Νέα Ορλεάνη, πηγή: Πολεμική Αεροπορία ΗΠΑ)

Έπνιξε το φαινόμενο του θερμοκηπίου τη Νέα Ορλεάνη; Κανένας έγκυρος επιστήμονας δεν μπορεί βέβαια να απαντήσει κατηγορηματικά, ναι ή όχι. Οι κυκλώνες στην περιοχή χαρακτηρίζονται από έναν περιοδικό κύκλο, και τώρα βρισκόμαστε στο διάστημα της έντονης δραστηριότητας.

Αρκετοί όμως κλιματολόγοι υποστηρίζουν ότι την τελευταία δεκαετία δημιουργήθηκαν οι περισσότεροι κυκλώνες που έχουν ποτέ καταγραφεί και ότι πρόκειται για μια τάση που θα συνεχιστεί στο μέλλον. Κάποιοι αλλοι, δεν έχουν ακόμη βεβαιωθεί για αυτά τα συμπεράσματα.

Εκεί όμως που φαίνεται ότι οι περισσότεροι συμφωνούν, είναι ότι εάν όχι ο αριθμός, σίγουρα όμως η ένταση των ανεμοστρόβιλων και η βροχόπτωση αυξάνονται σταθερά. Για παράδειγμα, η συνολική βροχόπτωση από κυκλώνες που χτύπησαν τις ΗΠΑ ανέβηκε κατά 7% στη διαρκεια του 20ου αιώνα. Αιτία γι’ αυτό είναι ότι η θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας και η ατμοσφαιρική υγρασία αυξάνονται όσο ο κόσμος θερμαίνεται, παρέχοντας την ενέργεια που κάνει τους κυκλώνες δυνατότερους.

Στις αρχές του Αυγούστου δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Nature» επιστολή του κλιματολόγου του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Μασαχουσέτης (MIT) Kerry Emmanuel, σύμφωνα με την οποία οι θύελλες που γεννιούνται στον Ατλαντικό και στον Ειρηνικό Ωκεανό έχουν διπλασιαστεί σε μέγεθος τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, τόσο σε ένταση όσο και σε διάρκεια. H δραματική αυτή αλλαγή οφείλεται στην αύξηση της θερμοκρασίας των υδάτων, τόσο στην επιφάνεια των ωκεανών όσο και βαθύτερα.

Στο παρελθόν οι κυκλώνες έχαναν την ορμή τους όταν το θερμό επιφανειακό νερό που τους είχε γεννήσει τελείωνε και άρχιζαν να αντλούν από βαθύτερα, πιο κρύα, στρώματα. Τώρα όμως η ύπαρξη θερμών υδάτων και σε μεγάλο βάθος ανατροφοδοτεί συνεχώς τον κυκλώνα με ενέργεια, γιγαντώνοντάς τον. Μια άνοδος της θερμοκρασίας του νερού κατά μόλις μισό βαθμό Κελσίου προσθέτει 3% στην ταχύτητα του ανέμου!

Διαβάστε: http://www.realclimate.org/

Δεύτερη: η καταστροφή των υγροτόπων

Τους τελευταίους αιώνες, υποτιμήθηκε η παραδοσιακή σοφία που λέει ότι καλό είναι να βαδίζεις παράλληλα με τις δυνάμεις της φύσης και όχι κόντρα σε αυτές. Αντίθετα, μεγάλα φαραωνικά έργα ήρθαν να επιβεβαιώσουν τη νίκη του Ανθρώπου επί της Φύσης. Κοίτες ποταμών έγιναν κανάλια, μεταφέρθηκαν λίμνες, πόλεις χτίστηκαν εκεί που πρώτα ήταν θάλασσα. Η νίκη όμως, όπως αποδεικνύεται, είναι πάντα πρόσκαιρη, γιατί η Φύση ποτέ δεν ησυχάζει. Τα μεγάλα έργα θέλουν συνεχή συντήρηση, ειδικευμένους υπαλλήλους και ατελείωτα κονδύλια, τα οποία συνεχώς διογκώνονται. Κάποια στιγμή μάλιστα, μακροχρόνια, το κόστος τους αρχίζει να μοιάζει υπερβολικό.

(φώτο: Τοξικά απόβλητα στη Νέα Ορλεάνη, πηγή: Greenpeace)

Η Νέα Ορλεάνη είναι μία πόλη χτισμένη σε μία λεκάνη κάτω από επίπεδο της θάλασσας, με τις τρεις πλευρές της να περιβάλλονται από αναχώματα και φράγματα για πλημμύρες.

Το τεράστιο σύστημα αντιπλημμυρικών αναχωμάτων και το δίκτυο των καναλιών που κατασκευάστηκαν για να την προστατεύουν, εμποδίζουν τη φερτή ύλη του ποταμού Μισσισιπή να αναπληρώνει τους βαλτότοπους και το δέλτα. Το αποτέλεσμα ήταν ότι, σταδιακά, πάνω από 1.900 τ. χλμ. παράκτιων υγροτόπων, μαζί με πολλά νησιά και παράκτια δάση, που λειτουργούσαν ως φυσική άμυνα για τους ανεμοστρόβιλους, καταστράφηκαν.

Αυτά τα φυσικά τείχη θα είχαν απορροφήσει ένα μεγάλο κομμάτι ενέργειας και νερού του κυκλώνα «Κατρίνα» αποδυναμώνοντάς τον, αφού έρευνες υπολογίζουν πως για κάθε τετραγωνικό χιλιόμετρο χαμένου υγροτόπου, το ύψος του κύματος που δημιουργεί ο κυκλώνας μεγαλώνει κατά ένα πόδι (0,3 μέτρα)!

Οι νεοφιλελεύθεροι, που ήρθαν στην εξουσία τις τελευταίες δεκαετίες, αντέδρασαν σε μια μακρά περίοδο κρατισμού και κεντρικού σχεδιασμού. Έτσι, έκαναν σημαία τους την περικοπή των κονδυλίων για μεγάλα δημόσια έργα και την καταπολέμηση των «προνομίων» όσων «συντεχνιών» συνδέονται με αυτά. Δεν θέλησαν όμως να λάβουν κάποια εναλλακτικά ήπια μέτρα, όπως για παράδειγμα, στην περίπτωση της Νέας Ορλεάνης, την σταδιακή επαναφορά των φυσικών υγροβιότοπων. Αντίθετα, εναπόθεσαν την προστασία της πόλης στην -κατ’ ευφημισμό- αποκαλούμενη «ελεύθερη αγορά», την άφησαν έρμαιο δηλαδή στην πλεονεξία του κάθε εργολάβου. Έτσι, μπαζώθηκαν και χτίστηκαν και τα τελευταία κομμάτια φύσης που προστάτευαν την πόλη, ενώ παραμελήθηκαν τα φράγματα και τα αναχώματα.

Τρίτη: η μονοκρατορία του ιδιωτικού αυτοκινήτου

Ξέραμε ότι η υποβάθμιση των μέσων μαζικής μεταφοράς υπέρ του ιδιωτικού αυτοκινήτου προκαλεί ατμοσφαιρική ρύπανση, κυκλοφοριακή συμφόρηση, κοινωνική ανισότητα και άλλα δεινά. Τώρα πλέον μάθαμε ότι η έλλειψη μέσων μαζικής μεταφοράς κυριολεκτικά σκοτώνει!

Στις ΗΠΑ φαίνεται ότι απλά δεν υπάρχεις, εάν δεν διαθέτεις αυτοκίνητο. Όταν οι αρχές διέταξαν την εκκένωση της πόλης, ούτε που τους πέρασε από το μυαλό να νοιαστούν για το τι θα απογίνουν όσοι δεν έχουν δικό τους μεταφορικό μέσο. Σύμφωνα μάλιστα με πληροφορίες, όχι μόνο δεν οργανώθηκε εκκένωση με βάση τις δημόσιες συγκοινωνίες, αλλα τις μέρες εκείνες δεν λειτουργούσαν καν τα υπεραστικά λεωφορεία και τα τρένα. Το μόνο μέσο που διατέθηκε στο κοινό ήταν δωρεάν λεωφορεία προς το διαβόητο πλέον στάδιο «Superdome»! Κυριολεκτικά δηλαδή, άφησαν να πεθάνουν όσους δεν διέθεταν αυτοκίνητα!